Το παράδειγμα του Γιώργου Παντελάκη

Ο Γιώργος Παντελάκης έφυγε από τη ζωή τη Δευτέρα 2 Φεβρουαρίου 2009 σε ηλικία 83 ετών, όταν παρασύρθηκε από μοτοσικλέτα στο κέντρο της Θεσσαλονίκης. Υπήρξε κατά γενική ομολογία ο κορυφαίος παράγοντας του συλλόγου, συνδέοντας το όνομά του με τις μεγαλύτερες επιτυχίες του ποδοσφαιρικού ΠΑΟΚ, σε Ελλάδα και Ευρώπη.
Από τα μέσα της δεκαετίας του ’60, όταν και ενεπλάκη ο Γιώργος Παντελάκης στα διοικητικά πράγματα του ποδοσφαιρικού ΠΑΟΚ, η εξέλιξη της ομάδας που συνδέθηκε ήταν ραγδαία. Η είδηση του θανάτου του, την προηγούμενη Δευτέρα, συγκλόνισε όσους τον έζησαν, αλλά και όλους εκείνους που είχαν μάθει για τη συμβολή του στη δημιουργία του μεγάλου ΠΑΟΚ.

Πολλά ήταν τα σημαντικά γεγονότα που σημάδεψαν την πορεία του Δικεφάλου, αλλά και τα όσα ο ίδιος και οι στενοί του συνεργάτες προσέφεραν. Η διαδρομή του Γιώργου Παντελάκη στο ποδόσφαιρο σημαδεύτηκε από εντιμότητα, αγάπη για την ομάδα του, αναγνώριση αξιών και επιμονή, κάτι που θα μπορούσε να αποτελέσει οδηγό συμπεριφοράς για τους νεότερους παράγοντες. Κάθε χαρακτηριστικό του, συνοδεύεται από ιστορίες, για του λόγου το αληθές.

ΕΝΤΙΜΟΤΗΤΑ
Η εντιμότητα, στοιχείο το οποίο τον χαρακτήριζε ήταν σπάνια για την εποχή και ένα γεγονός είναι ενδεικτικό.
Την περίοδο 1965-1966 ο ΠΑΟΚ αντιμετώπιζε τον Παναιγιάλειο στην Τούμπα και με ήττα οι αντίπαλοι αποχαιρετούσαν την κατηγορία. Πολλοί πίστευαν πως ο ΠΑΟΚ είχε αρκετούς λόγους για να μη χτυπήσει το παιχνίδι, μεταξύ των οποίων και η παραχώρηση του αείμνηστου Μιχάλη Κρητικόπουλου (μετέπειτα παίκτης του Ολυμπιακού). Την όρεξη για οποιαδήποτε πονηρή σκέψη χάλασαν οι προτροπές του Γιώργου Παντελάκη, μιλώντας σε συνεργάτες και παίκτες: ‘‘Όποιος δεν αποδώσει βάσει της αξίας του, ας ψάξει να βρει άλλη ομάδα’’, τους είπε. Ο ΠΑΟΚ νίκησε εκείνη την ημέρα τον Παναιγιάλειο με 2-0, τον έριξε στη Β’ εθνική και από τότε η πελοποννησιακή ομάδα δεν επανήλθε ποτέ στη μεγάλη κατηγορία.

ΑΓΑΠΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΜΑΔΑ
Το ΠΑΟΚτσηλίκι που έτρεφε μέσα του ήταν σπάνιο και όσοι στην πορεία προσπάθησαν να το αμφισβητήσουν, διαψεύστηκαν από την ίδια την ιστορία. Από το 1966 και για δύο χρόνια ο Κούδας βρισκόταν στον Πειραιά, (ακούσια η εκούσια δεν έχει σημασία), έχοντας πειστεί από τους παράγοντες του Ολυμπιακού, πως αν θέλει να κάνει μεγάλη καριέρα, αυτήν θα του την προσέφερε ο Ολυμπιακός και καμία άλλη ομάδα. Λογάριαζαν όμως χωρίς τον ξενοδόχο, που στην προκειμένη περίπτωση ήταν ο Γιώργος Παντελάκης. Οι πιέσεις του καθεστώτος των συνταγματαρχών ήταν εντονότατες και όταν λοιπόν κλήθηκε ο Γιώργος Παντελάκης να βγάλει τα κάστανα από τη φωτιά, ενώπιον του ΓΓΑ Κώστα Ασλανίδη, η απάντησή του ήταν αφοπλιστική: ‘‘Εγώ στη Γυάρο μπορεί να πάω, ο Κούδας όμως στον Ολυμπιακό ποτέ’’. Λίγες μέρες αργότερα ο Κούδας επέστρεφε στη Θεσσαλονίκη, αποτελώντας τη σημαία του μεγάλου ΠΑΟΚ με τον οποίο καταξιώθηκε.

ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗ ΑΞΙΩΝ
Ως μεγάλος ποδοσφαιράνθρωπος ο Γιώργος Παντελάκης επόμενο ήταν να αναγνωρίζει τις ποδοσφαιρικές αξίες και να εμπιστεύεται τους συνεργάτες του. Όταν ο ΠΑΟΚ απέκτησε το Χρήστο Δημόπουλο από τον Παναιτωλικό έστειλε τον Γιάννη Γακουμή αρχικά και τον Τούλη Μουρατίδη μερικές μέρες αργότερα, για να τον παρακολουθήσουν. Ζήτησε από το καθένα ξεχωριστά να ενημερωθεί όχι προφορικά, αλλά γραπτά. Αμφότεροι στις σημειώσεις ανέφεραν, ότι επρόκειτο για έναν ικανό επιθετικό. Κι εφ’ όσον οι γνώμες συνέπιπταν έπρεπε να αποκτηθεί, με οποιαδήποτε θυσία.

ΕΠΙΜΟΝΗ
Η επιμονή του και η αχαλίνωτη πίστη του για τη δημιουργία του μεγάλου ΠΑΟΚ δεν τον εμπόδισε να συγκρουστεί πολλές φορές με τους αντιπάλους, όταν έκρινε πως ήταν για το καλό της ομάδας του. Οι προσωπικές του παρεμβάσεις για την απόκτηση κάποιων παικτών στους οποίους πίστευε, τους απέκτησε με μεγάλο αγώνα, όμως και αυτοί με τη σειρά τους τον δικαίωσαν. Τον Τάκη Παντέλη, ανιψιό του Ματζαβελάκη, τον απέκτησε ο ΠΑΟΚ από τον Απόλλωνα, παρά το ενδιαφέρον του Παναθηναϊκού χάρη στην επιμονή του Παντελάκη να τον αποκτήσει, ενώ τον Σωτήρη Μαυρομάτη, ο ΠΑΟΚ τον απέκτησε, ενώ ενδιαφερόταν για τον Καρσιώτη του Ολυμπιακού Λουτρακίου, η ομάδα του οποίου έπαιζε στο Λουτράκι με τον Εθνικό Αλεξανδρούπολης, στον οποίο ανήκε ο Μαυρομάτης. Τέτοιο ένστικτο είχε ο Παντελάκης, αφού ο Μαυρομάτης έκανε καριέρα στον ΠΑΟΚ, στον Ολυμπιακό και την Εθνική, ενώ ο Καρσιώτης εκτός από την Κόρινθο, όπου μεταγράφηκε δεν έπαιξε πουθενά αλλού.
Απαράμιλλο παραγοντικό έργο
Λίγοι, ίσα που μετριούνται στα δάχτυλα του ενός χεριού, είναι οι μεγάλοι ποδοσφαιρικοί παράγοντες που ανέδειξε το ποδόσφαιρο της Θεσσαλονίκης. Ασχολήθηκαν με το χώρο, αντιμετωπίζοντας το λαοφιλέστατο άθλημα όχι απαραίτητα ως μία εμπορική επιχείρηση, αλλά γιατί λάτρευαν τις ομάδες τους, τις οποίες με σύνεση και παντοτινή αφοσίωση υπηρέτησαν. Πρώτος όλων, ο Γιώργος Παντελάκης, ο θρυλικός πρόεδρος του ΠΑΟΚ.
Aν o Γιώργος Παντελάκης είχε γεννηθεί τρεις δεκαετίες αργότερα και η θητεία του συνέπιπτε με τη σύγχρονη εποχή, θα μιλούσαμε για έναν ΠΑΟΚ που θα κατάπινε τους αντιπάλους και τα πρωταθλήματα θα έρχονταν ένα μετά το άλλο στη Θεσσαλονίκη, υποστηρίζουν οι άνθρωποι που τον γνώρισαν ή συνεργάστηκαν μαζί του. Έναν τέτοιο ΠΑΟΚ οραματιζόταν ο αείμνηστος πρόεδρος, όταν αποχώρησε από τα κοινά της ομάδας, αλλά δεν πρόλαβε να τον δει. Έφυγε από τη ζωή στις αρχές της εβδομάδας αφήνοντας την τελευταία του πνοή στην άσφαλτο μερικές δεκάδες μέτρα μακριά από το σπίτι του. Πρόλαβε όμως, να δημιουργήσει την υπερομάδα εκείνη που εμείς οι νεότεροί του θαυμάσαμε στη δεκαετία του ’70 με τα δύο κύπελλα και το ένα πρωτάθλημα το 1976 (ακολούθησε και δεύτερο το 1985, που έφερε τη δική του σφραγίδα).
Απαράμιλλο ήταν το παραγοντικό έργο του κορυφαίου άνδρα για τον ΠΑΟΚ, που τον έβαζε πάνω κι από αυτό ακόμη το προσωπικό, το ατομικό του συμφέρον. Γιατί, ο Γιώργος Παντελάκης ήταν το άπαν του συλλόγου. Από αυτόν αντλούσαν δύναμη, πιστεύω, αφοσίωση και τόλμη οι πολυάριθμοι φίλοι του, έστω κι αν με ορισμένους από αυτούς δεν δίστασε να έρθει σε κόντρα. Ο Γιώργος Παντελάκης είχε ατέλειωτη αύρα ως προσωπικότητα. Ενέπνεε τους συνεργάτες του με την ηγετική του φυσιογνωμία και την πειθώ που είχε απέναντι στους συνομιλητές του. Γεννημένος νικητής, με στόφα πρωταθλητή, αυθεντικός ΠΑΟΚτσής, ποτέ δεν δείλιασε, δεν ολιγώρησε μπρος στην επιτυχία της ομάδας. Μόνο τολμούσε ο Παντελάκης, όποιο κι αν ήταν το κόστος. Πόσο δίκιο έχουν όλοι αυτοί από την οικογένεια του ΠΑΟΚ που τον χαρακτήρισαν ως ‘‘πρόεδρος των προέδρων!’’
Στήθος με στήθος, πρόσωπο με πρόσωπο, έδινε τις μάχες του ο Γιώργος Παντελάκης και ποτέ πίσω από την πλάτη ή με χτυπήματα κάτω από τη μέση. Για τον ΠΑΟΚ έδινε και τη ζωή του κι όταν ακόμη εισέπραξε αχαριστία, δεν έκανε πίσω. Αποσύρθηκε σεμνά και ταπεινά, όπως σεμνός και ταπεινός ήταν σε όλη του τη ζωή. Παρακολουθούσε όμως τον ΠΑΟΚ νοερά, μέχρι και τις τελευταίες μέρες της ζωής, θέλοντας να είναι πάντα ενήμερος για την παντοτινή του αγάπη.
Ακολούθησαν πολλοί πρόεδροι, παράγοντες στον ΠΑΟΚ, αλλά κανείς, μα κανείς, δεν μπόρεσε να τον αντιγράψει. Γιατί ο Γιώργος Παντελάκης ήταν ένας και μοναδικός. Αναντικατάστατος!

Ακόμη και μετά το θάνατό του απέδειξε το μεγαλείο της ψυχής του και την αγάπη του για την ομάδα. Στην διαθήκη του άφησε ένα μεγάλο μέρος της περιουσίας του στον ΠΑΟΚ και στον τάφο του ζήτησε επάνω στο μάρμαρο να χαραχθεί ο δικέφαλος αετός.

Η ζωή του
Ο Γιώργος Παντελάκης γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη από πρόσφυγες γονείς, προερχόμενοι από τη Σμύρνη. Εγκαταστάθηκε στην Τούμπα, πριν ακόμη ταυτιστεί με τον ΠΑΟΚ. Αποφοίτησε από τη Δημόσια Εμπορική Σχολή και από μικρή ηλικία ασχολήθηκε με το μπάσκετ. Παρακολουθούσε αγώνες στο ανοιχτό γήπεδο μπάσκετ της ΧΑΝΘ, όταν γνωρίστηκε με τον τότε έφορο του ΠΑΟΚ, Κρυστάλη Παπαγιαννόπουλο, που του ζήτησε λίγα χρόνια αργότερα να ασχοληθεί με τα διοικητικά. Το 1954 έγινε βοηθός εφόρου στον ΠΑΟΚ, που περιλάμβανε όλα τα αθλήματα ως ερασιτεχνικός σύλλογος και το 1956 ανέλαβε έφορος της ομάδας. Την περίοδο 1958-59 κατέκτησε το πρώτο πρωτάθλημα Θεσσαλονίκης ως κόουτς-έφορος του μπάσκετ και στη συνέχεια το πρώτο πανελλήνιο πρωτάθλημα της ιστορίας του ΠΑΟΚ.

Από το 1960 έως το 1971 υπήρξε γενικός γραμματέας του συλλόγου, σε μία εποχή που αργά αλλά σταθερά άρχισε να χτίζεται ο μεγάλος ποδοσφαιρικός ΠΑΟΚ, που εξελίχθηκε σε αυθεντική έκφραση του ποδοσφαίρου της περιφέρειας. Με πρόεδρο τον Γιώργο Αρβανιτάκη και γενικό γραμματέα τον Γιώργο Παντελάκη ο ΠΑΟΚ κατέκτησε τα δύο κύπελλα (1972-1974). ΤΟ 1975 ανέλαβε πρόεδρος και με προπονητή τον Γκιούλα Λόραντ ο ΠΑΟΚ κατέκτησε το πρώτο πρωτάθλημα της ιστορίας του ένα χρόνο μετά. Το 1976 ηττήθηκε στις εκλογές από τον Πέτρο Καλαφάτη, ένα χρόνο πριν ο ΠΑΟΚ κατακτήσει το δεύτερο πρωτάθλημα (1985), με την ομάδα που ουσιαστικά είχε στηθεί από τον Παντελάκη και τους συνεργάτες του. Λίγο αργότερα μετά άρχισε η αντίστροφη μέτρηση για τον ΠΑΟΚ, που βρισκόταν σε μόνιμη βάση στη σκιά των τριών μεγάλων της Αθήνας.

Του Παναγιώτη Χαραλαμπίδη από την εφημερίδα ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ

Την σημερινή ανάρτηση την αφιερώνω σε κάποιους ιντερνετικούς φίλους ΠΑΟΚτσήδες για να την κρατήσουν στο αρχείο τους. 'Οπως και το σύνθημα που ακούστηκε στο αεροδρόμιο την Κυριακή το βράδυ "ΠΑΟΚ σ'αγαπώ.... ΠΑΟΚ είσ' ο ένας ..... γκόλ από τον Βύντρα .... δεν έφαγε ΚΑΝΕΝΑΣ"

Σε καμιά προηγούμενη ζωή μου δεν ήμουν ΠΑΟΚ.

Το τσουνάμι και η σταγόνα

Ενα μικρό μόνο μέρος της κάρτας ανεργίας έχει αναρτήσει στο μπλoγκ του, αλλά είναι αρκετό. Διακρίνονται τα αρχικά Ο.Α.Ε.Δ, ο τόπος έκδοσης και η λεζάντα: «...και επισήμως άνεργος». Πάνω αριστερά, αναγράφεται το ποσό της μηνιαίας αποζημίωσης: 473,82. Αναρωτιέμαι: μένει μόνος ή έχει οικογένεια. Απολύθηκε ύστερα από χρόνια προϋπηρεσίας ή ύστερα από λίγους μήνες απασχόλησης. Και ακόμη: γιατί θέλησε να αναρτήσει την κάρτα; Για να το «συνειδητοποιήσει», να το ξορκίσει ή να το ελέγξει;

Ο μπλόγκερ έχει ταυτότητα. Γράφει, επικοινωνεί με τους αναγνώστες του, μοιράζεται σκέψεις ή ανησυχίες. Γύρω του εκατομμύρια «ανώνυμοι» άνεργοι που πυκνώνουν σε εκκωφαντικές μετρήσεις και ακόμη πιο δυσοίωνες προβλέψεις: Στην Κίνα θα φθάσουν τα 25 εκατομμύρια από 20 που είναι σήμερα... Ο αριθμός των αιτήσεων για επιδόματα ανεργίας στις ΗΠΑ ανήλθε στα 4,8 εκατομμύρια, φθάνοντας στα υψηλότερα επίπεδα από το 1967... Σε μία μόνο ημέρα οι απολύσεις φθάνουν στις 200.000 παγκοσμίως... Η παγκόσμια ανεργία θα αυξηθεί φέτος στο 6,5%, κατά 0,8 της ποσοστιαίας μονάδας έναντι του 2007, και ο αριθμός των ανέργων διεθνώς κατά 30 εκατ. άτομα σε σχέση με το 2007 («Κ» 1/02).

Από τη μία, το «οικονομικό τσουνάμι». Από την άλλη, η σταγόνα στον ωκεανό. Και οι παράπλευρες απώλειες. Τα δεκάδες ζητήματα που ανακύπτουν: πιέσεις των εργοδοτών για συμβάσεις με χαμηλότερες αποδοχές, ωρομίσθιοι, εργασία τριών ημερών, κ.ο.κ. Και ερωτήματα. Πολλά και χωρίς περαιτέρω ερμηνείες. Με κυρίαρχο: Ποιες είναι οι συνέπειες όταν κάποιος εκτοπίζεται (βιαίως) από την αγορά εργασίας; Οταν περνάει στο περιθώριο σε μια κοινωνία που η εργασία καθορίζει όχι μόνο την καθημερινότητα αλλά και τις σχέσεις, την ποιότητα ζωής, επικοινωνίας, ψυχικής διάθεσης και ισορροπίας; Οταν η ανεργία ισοδυναμεί με κοινωνική ασθένεια αν όχι με μορφή τιμωρίας;

Σε μια συνέντευξη με έναν άνεργο, δεν υπάρχουν διαφωτιστικές απαντήσεις. Στην αρχή μένει εμβρόντητος, μετά προσπαθεί κάτι να ψελλίσει, με σαρκασμό ή επιθετικότητα, στη συνέχεια θυμώνει, καταθλίβεται, περνάει χρόνος για να ισορροπήσει – αν τα καταφέρει. Η ανεργία βιώνεται ως πένθος, ο άνεργος περνάει τα στάδια του πένθους, χρειάζεται στήριξη και συμπαράσταση. «Αισθανόμουν σαν να ήθελα να μπω σε κάποιο γλέντι αλλά δεν με άφηναν γιατί δεν γνώριζαν ποιος είμαι και ούτε ήθελαν να ακούσουν και να μάθουν. Αφού στριμώχτηκα και με τσαλαπάτησαν, μου έδωσαν μια ευκαιρία να μπω αλλά επειδή δεν υπήρχαν αρκετές θέσεις για όλους έπρεπε να πετάξουν κάποιον άλλον έξω».

Η αφήγηση, αλιευμένη από το Διαδίκτυο. Μαρτυρία προσωπική. Για τον καθένα είναι κάπως διαφορετικά. Την επόμενη μέρα, μετά την απόλυση, αρνείσαι να σηκωθείς από το κρεβάτι. Τα μέλη βαραίνουν. Ο φόβος και η αταξία ορίζουν κάθε σκέψη. Η διαδικασία ανασυγκρότησης –αν υποθέσουμε ότι υπάρχει– είναι αργόσυρτη και έχει μεγάλο κόστος. Αγωνία και χαμηλή αυτοεκτίμηση, σε πρώτο πλάνο. Και πού κουράγιο για αναζήτηση νέας εργασίας. Κοκαλώνεις, παγώνεις, τσακίζεις.

Πριν από τέσσερα χρόνια ο Κώστας Γαβράς, είχε γυρίσει «Το τσεκούρι», μια μαύρη κωμωδία με κεντρικό πρόσωπο ένα απολυμένο στέλεχος χαρτοβιομηχανίας που μεταβάλλεται σε σίριαλ κίλερ, δολοφονώντας –ανόρεχτα και άγαρμπα– όλους τους προικισμένους υποψήφιους για την (πιθανή) θέση του ώστε να απομείνει χωρίς ανταγωνιστές. «Ενα φιλμ νουάρ σε φόντο οικονομικής τρομοκρατίας», δήλωνε τότε ο δημιουργός. «Εγκαταλείποντας τον ουμανισμό βαδίζουμε στον “οικονομισμό”. Κάποτε, ακόμη και τα πιο σκληρά συστήματα, οι αδίστακτες δικτατορίες, υποστήριζαν ότι όλα τα κάνουν για τον άνθρωπο. Σήμερα, όλες οι δημοκρατίες μιλούν για την οικονομία».

Να είσαι, σημαίνει να έχεις, λέει το σύστημα. Και η παγίδα συνίσταται στο ότι εκείνος που έχει το περισσότερο, επιθυμεί το ακόμη πιο πολύ. Κάπως έτσι το σύγχρονο μοντέλο ζωής μετατρέπει το χρόνο σε οικονομικό πόρο ολοένα πιο σπάνιο και πιο ακριβό. Και αν ο χρόνος απελευθερωθεί μια μέρα αναπάντεχα; Ποιος αντέχει να διαχειριστεί την τόση πραγματικότητα που θα τον περιβάλει;

Πόσο προετοιμασμένες είναι οι κοινωνίες να απορροφήσουν το βαρύ πένθος της ανεργίας; Να απορροφήσουν τους κραδασμούς του ανοχύρωτου φόβου και χρόνου...

άρθρο της Μαρίας Κατσουνάκη από την ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ

Η αναζήτηση Ευρωπαϊκής στρατηγικής ενέργειας

Η πρόσφατη ρωσο-ουκρανική διένεξη που πάγωσε την Ευρώπη επανέφερε στο προσκήνιο την ανάγκη χάραξης κοινής στρατηγικής ενέργειας.

Ο Έλληνας ευρωβουλευτής τη Νίκος Βακάλης, μέλος στην Επιτροπή Βιομηχανίας, Ερευνας και Ενέργειας εξηγεί στη Deutsche Welle ότι το θέμα θα απασχολεί την Ε.Ε. για πολύ ακόμη, διότι:

«Πρώτον γιατί είμαστε ενεργειακά εξαρτημένοι και δεύτερον γιατί τα συμβατικά καύσιμα προκαλούν την κλιματική αλλαγή» και παραδέχεται ότι «και μέσα στην ίδια την ομάδα μας (σημ. του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος) υπάρχουν διαφορές. Με τις περισσότερες τροπολογίες των Σοσιαλιστών μάλλον θα συμφωνήσουμε τελικά, αλλά οι Πράσινοι ακολουθούν πολύ σκληρή γραμμή».

Δεν συμφωνούν όλοι στην ενεργειακή πολιτική του μέλλοντος. Συμφωνούν όμως στην εκτίμηση ότι οι συμβατικές πηγές ενέργειας ανήκουν στο παρελθόν. Οι ευρωβουλευτές προβλέπουν μεγάλη μείωση της ζήτησης για συμβατική ενέργεια με ταυτόχρονη αύξηση στη χρήση ανανεώσιμων πηγών κατά 60%. Όσο για την πυρηνική ενέργεια, εδώ η διχογνωμία είναι πιο έντονη από ποτέ. Από τη μία πλευρά οι Πράσινοι την απορρίπτουν κατηγορηματικά, από την άλλη πλευρά οι μεγάλες πολιτικές ομάδες φαίνεται να το ...συζητούν.

«Οι πυρηνικοί αντιδραστήρες τέταρτης γενιάς είναι η ελπίδα του μέλλοντος για τη σχάση. Δηλαδή στην τέταρτη γενιά αντιδραστήρων, όπως λένε οι ειδικοί, δεν θα υπάρχουν απόβλητα. Μπορείς λοιπόν να πεις να μην επενδύσουμε στην έρευνα για τους αντιδραστήρες τέταρτης γενιάς;»

Nabucco και South Stream

Οι Eλληνες ευρωβουλευτές καταβάλλουν συντονισμένη προσπάθεια για να εξασφαλίσουν ρητή δήλωση στήριξης από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στην ενεργειακή σύνδεση Τουρκίας- Ελλάδας- Ιταλίας και στον αγωγό South Stream, παράλληλα με τον βορειοευρωπαϊκό αγωγό Nabucco. Και απορρίπτουν το επιχείρημα ότι οι δύο αγωγοί μπορεί να είναι ανταγωνιστικοί μεταξύ τους:

«Επειδή έχει δημιουργηθεί ένας μύθος περί ανταγωνιστικότητας. Σας πληροφορώ το εξής: ο ρυθμός με τον οποίο αυξάνονται οι ενεργειακές ανάγκες είναι τέτοιος που όχι μόνο Nabucco και South Stream χωράνε, αλλά θα πρέπει να ανακαλύψουμε και άλλους αγωγούς. Αυτή τη στιγμή αν θέλεις να έχεις ενεργειακή ασφάλεια, θα πρέπει να κάνεις διαφοροποίηση πηγών και διαδρομών».

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο προειδοποιεί ότι πρέπει να αυξηθούν τα «στρατηγικά αποθέματα» φυσικού αερίου, τα οποία ήδη διαθέτουν σε υγροποιημένη μορφή πολλές ευρωπαϊκές χώρες, μεταξύ αυτών και η Ελλάδα. Επισημαίνει ότι στηρίζει μία νέα συμφωνία ενεργειακής συνεργασίας με τη Ρωσία, αλλά κάνει έκκληση στα κράτη-μέλη «να μιλούν με μία φωνή» σε θέματα ενέργειας, γιατί μόνον έτσι διασφαλίζεται η αποτελεσματικότητα της διαπραγμάτευσης. Σημαίνει αυτό ότι η Ευρώπη είχε διχαστεί στην πρόσφατη κρίση Ρωσίας- Ουκρανίας;

«Εγώ δεν θα έλεγα ότι είχε διχαστεί, αλλά ότι δεν είχε πάρα πολύ πειθαρχημένο λόγο», επισημαίνει ο Έλληνας ευρωβουλευτής, «δεν είχε έναν ενιαίο λόγο. Πάντως θα έλεγα ότι αυτή τη φορά έδειξε τη μεγαλύτερη δυνατή συνοχή η Ε.Ε. Απλά δεν είναι θεσμοθετημένο αυτό. Το ένστικτο της επιβίωσης μας οδήγησε να έχουμε κοινή φωνή. Πρέπει λοιπόν να θεσμοθετηθεί και αυτό ακριβώς προβλέπει η καινούρια Συνθήκη της Λισσαβόνας».

DEUTSCHE WELLE

Φραγή στα golden boys από τον Ομπάμα.

Αυστηρό πλαίσιο κανονισμών για τους μισθούς ανώτατων στελεχών επιχειρήσεων που έχουν λάβει «εξαιρετική οικονομική βοήθεια» παρουσίασε χθες ο Αμερικανός πρόεδρος Μπαράκ Ομπάμα, περιλαμβανομένων επιβολής πλαφόν στους μισθούς και νέες ρυθμίσεις για έξοδα όπως πάρτι και ιδιωτικά τζετ.

Μολονότι οι περιορισμοί εφαρμόζονται σε μικρό αριθμό επιχειρήσεων, υπάρχουν ενδείξεις ότι η κυβερνητική προσέγγιση σε ζητήματα απολαβών, από τότε που άρχισε η κρίση, επεκτείνεται στον ευρύτερο επιχειρηματικό κόσμο.

«Αυτό που έχει εξοργίσει τον αμερικανικό λαό -και δικαίως- είναι το γεγονός ότι τα ανώτατα επιχειρηματικά στελέχη ανταμείβονται για τους κακούς χειρισμούς τους. Ειδικά όταν η αμοιβή αυτή είναι σε χρήμα φορολογουμένων», δήλωσε ο Ομπάμα.

Οι νέοι κανονισμοί αποτελούν μια προσπάθεια του Λευκού Οίκου να διασφαλίσει ότι οι χρηματοοικονομικοί οργανισμοί που έχουν λάβει «χείρα» κρατικής βοηθείας θα πρέπει να δαπανούν με υπεύθυνο τρόπο.

Με βάση τους νέους κανόνες, οι εταιρείες που έχουν λάβει «εξαιρετική βοήθεια» με χρήματα φορολογουμένων δεν θα πρέπει να αμείβουν τα ανώτατα στελέχη με μισθό μεγαλύτερο των 500.000 δολαρίων ετησίως. Οιαδήποτε πρόσθετη αμοιβή θα πρέπει να καταβάλλεται σε δεσμευμένες μετοχές (restricted stocks) οι οποίες δεν μπορούν να χρησιμοποιηθούν προτού οι φορολογούμενοι πάρουν πίσω τα χρήματά τους.

Διευκρινίζεται ότι οι αυστηρότεροι κανονισμοί επιβάλλονται μόνο σε επιχειρήσεις που βρίσκονται σε τόσο δεινή χρηματοοικονομική κατάσταση ώστε να χρειάζονται ιδιαίτερα μεγάλο ποσό χρημάτων ή άλλη μορφή στήριξης, όπως αυτή που δόθηκε στις AIG, Bank of America και Citigroup.

Στην Ισλανδία το λένε GAME OVER

Το αυτοκίνητο (Volvo του '78) των μετακινήσεων του νέου Υπουργού οικονομικών της Ισλανδίας ενδεικτικό της οικονομικής κατάστασης της χώρας του.

Κάθε Σάββατο κτυπούσαν τις κατσαρόλες και τα τηγάνια μπροστά στο κοινοβούλιο. Και τελικά, πήραν αυτό που ήθελαν: την παραίτηση του πρωθυπουργού. Πρώτο πολιτικό θύμα της οικονομικής κρίσης, ο συντηρητικός Γκέιρ Χάαρντε εγκατέλειψε την εξουσία την περασμένη Δευτέρα μέσα σε μια μαύρη λιμουζίνα λουσμένη στα αυγά και το μαλακό άσπρο τυρί. Αλλά η «επανάσταση της κατσαρόλας», όπως την αποκαλούν στο Ρέικιαβικ, δεν τελείωσε.

Το περασμένο Σάββατο, για 17η φορά από τότε που ξεκίνησε η κρίση, οι εξοργισμένοι διαδηλωτές ήταν και πάλι πολλοί.

«Δώστε μας πίσω τα λεφτά μας!», έγραφαν τα πανό. «Θέλουμε νέα πρόσωπα στις τράπεζες και την κυβέρνηση», έλεγε ο Σιγκρούν, που δουλεύει σε εταιρεία ακινήτων κι εδώ και δύο μήνες δεν έχει πουλήσει τίποτα. «Η νεογέννητη κόρη μου έχει ήδη ένα χρέος που ανέρχεται σε πολλές χιλιάδες κορώνες», διαμαρτυρόταν ο Λάρους, ένας μεγαλόσωμος γενειοφόρος που ήλθε στη διαδήλωση με το μωρό του.

Την Κυριακή σχηματίστηκε νέα κυβέρνηση συνασπισμού. Νέα πρωθυπουργός είναι η 66χρονη σοσιαλδημοκράτις Γιοχάνα Σιγκουρνταρντοτίρ, πρώην υπουργός Κοινωνικών Υπηρεσιών και το πιο δημοφιλές στέλεχος της κυβέρνησης που παραιτήθηκε. Στις 25 Απριλίου θα διεξαχθούν πρόωρες εκλογές. «Δεν είναι αρκετό: πρέπει να φύγει και ο Ντέιβιντ Οντσον», λέει ένας συνταξιούχος, αναφερόμενος στον διοικητή της Κεντρικής Τράπεζας.

«Γέμισε τις τσέπες του και δεν έκανε τίποτα για να μας σώσει!», συμπληρώνει μια ξανθιά κυρία που φορά ένα παλτό από βιζόν.

Οι Ισλανδοί δεν θα ξεχάσουν ποτέ την προσβολή που υπέστησαν όταν οι πιστωτικές τους κάρτες δεν έγιναν δεκτές στο εξωτερικό, αλλά ούτε και στο Διαδίκτυο. Ούτε θα ξεχάσουν ότι η βρετανική κυβέρνηση τους έβαλε στο ίδιο καλάθι με την αλ-Κάιντα και τους Ταλιμπάν, χρησιμοποιώντας τον περασμένο Οκτώβριο την αντιτρομοκρατική νομοθεσία για να παγώσει τα κεφάλαια των ισλανδικών τραπεζών στο Ηνωμένο Βασίλειο.

Το βράδυ μετά τη δουλειά, το πρωί μέσα στις θερμαινόμενες πισίνες, οι Ισλανδοί σκέφτονται το μέλλον τους. Υπάρχουν οι ποιητές, οι μουσικοί, οι φιλόσοφοι, ακόμη και οι μασκοφόροι ακτιβιστές «που είναι έτοιμοι να ξεπεράσουν το όριο της νομιμότητας». «Πρόκειται για μια πατριαρχική κρίση», λέει η 45χρονη Κριστίν Παλσντοτίρ που εργάζεται σε μια βιβλιοθήκη. «Αυτοί οι νέοι Βίκινγκς έπαιξαν με τα χρήματά μας. Είναι καιρός να δημιουργήσουμε μια πιο δίκαιη κοινωνία».

Πολλές κινήσεις πολιτών θέλουν να αλλάξει το Σύνταγμα ώστε να αποτραπεί στο μέλλον οποιαδήποτε συνεργασία ανάμεσα στους πολιτικούς, τους επιχειρηματίες και τη δικαιοσύνη. «Παρακολουθούμε τη γέννηση ενός τεράστιου κινήματος πολιτών, ανάλογου μ' εκείνα που ανέτρεψαν τις δικτατορίες της κεντρικής Ευρώπης», λέει ο Καρλ Μπλόντελ, βοηθός αρχισυντάκτη της εφημερίδας Μοργκουνμπλαντίντ. «Το πολιτικό μας σύστημα δεν είναι βέβαια μια δικτατορία, αλλά έχει κατηγορηθεί συχνά για διαφθορά και νεποτισμό. Το πρόβλημα είναι ότι δεν έχουμε ακόμη τον δικό μας Βαλέσα!»

Σε αυτό το νησί, η οικονομική θύελλα παρέσυρε τα πάντα: τράπεζες, νόμισμα και αποταμιεύσεις 85.000 ανθρώπων. Επικεφαλής, το 2007, των χωρών με την καλύτερη ποιότητα ζωής, η Ισλανδία των 320.000 κατοίκων τελεί σήμερα υπό την κηδεμονία του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου.

Τα πέντε τελευταία χρόνια, το εισόδημα των νοικοκυριών είχε αυξηθεί κατά μέσο όρο κατά 45%. Ταυτόχρονα, το χρέος τους είχε διπλασιαστεί. Όλοι έκτιζαν υπέροχα σπίτια και αγόραζαν αυτοκίνητα 4Χ4, χάρις σε δάνεια που έπαιρναν σε γεν ή ελβετικό φράγκο. «Ήσασταν ένα νεαρό ζευγάρι και είχατε ανάγκη από ένα εκατομμύριο; Σας έδιναν δέκα!», λέει ένας πρώην τραπεζίτης. «Έτσι, κάνατε μια ανακαίνιση, παίρνατε κι ένα home cinema!» Για εγγύηση, ήταν αρκετό να υποθηκευτεί το πατρικό σπίτι.

Το αποτέλεσμα είναι όλος σχεδόν ο πληθυσμός να έχει πληγεί από την κρίση. «Βλέπουμε απίστευτα πράγματα», τονίζει ο Μπλόντελ. «Όπως εκείνα τα πρώην στελέχη επιχειρήσεων, με τα σπίτια των 300 τετραγωνικών που δεν μπορούν να πουλήσουν, κι αναγκάζονται να ζουν με επιδόματα ανεργίας». Η εκείνη την οικογένεια που έρχεται στο συσσίτιο με το τελευταίο μοντέλο Range Rover, αυτό που στην Ισλανδία αποκαλούν σήμερα «Game over» (το τέλος του παιχνιδιού).

Πολλοί Ισλανδοί αναρωτιούνται μήπως θα ήταν καλύτερα να φύγουν από τη χώρα τους, ώστε να μην περάσουν την υπόλοιπη ζωή τους αποπληρώνοντας το τεράστιο χρέος τους. Ηδη, η πρεσβεία του Καναδά δέχεται πληθώρα αιτήσεων.

«Κι ακόμη δεν έχουμε φτάσει στο τέλος της κρίσης», λέει ο Γκούναρ Χάραλντσον, διευθυντής του Ινστιτούτου ισλανδικών οικονομικών μελετών. «Οι μισθοί έχουν παγώσει, αν δεν έχουν μειωθεί. Τα νοικοκυριά θα πρέπει να μειώσουν την κατανάλωσή τους. Πρόκειται για φαύλο κύκλο. Αργά ή γρήγορα, θα αναγκαστούμε να αυξήσουμε τη φορολογία».

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της κεντρικής τράπεζας, το ΑΕΠ θα μειωθεί το 2009 κατά 9,9%. Η τοπική υπηρεσία απασχόλησης αναμένει 18.000 ανέργους στα τέλη Μαϊου, δηλαδή το 10% του ενεργού πληθυσμού. Οσο για τον πληθωρισμό, έφτασε τον Ιανουάριο το 18,6%. Και όλοι ελπίζουν ότι η λύση θα έλθει από τις Βρυξέλλες, με την ένταξη της Ισλανδίας στην Ευρωπαϊκή Ενωση, που πριν χρόνια οι Ισλανδοί δεν ήθελαν ούτε να ακούσουν, για να μην τους πάρουν τα ψάρια οι Ευρωπαίοι ψαράδες.

Πηγή: Le Figaro

Τα μη αποτελέσματα του Φόρουμ του Νταβός

Δύο ήταν τα ανησυχητικά συμπεράσματα του φετινού Παγκόσμιου Οικονομικού forum του Νταβός.

Πρώτον, οι τοπ-μάνατζερ δεν γνώριζαν πώς να χρησιμοποιήσουν τα νέα οικονομικά εργαλεία ενώ δεν είχαν καν επίγνωση των κινδύνων που εγκυμονούσε η χρήση τους.

Οπως είπε πολύ χαρακτηριστικά ο Γιάκομπ Φρένκελ, αντιπρόεδρος της μεγάλης αμερικανικής ασφαλιστικής εταιρίας AIG, η οποία σώθηκε "στο παρά πέντε" έπειτα από ένεση δισεκατομμυρίων: "Πιστεύω ότι κανένα μέλος του διοικητικού συμβουλίου δεν γνώριζε και δεν μπορούσε να καταλάβει το ρίσκο που παίρναμε. Όλες οι επιχειρήσεις θα σας πουν το ίδιο. Εάν λοιπόν υποθέσουμε, ότι μιλάμε για σοβαρούς ανθρώπους θα πρέπει να αναζητήσουμε το πρόβλημα στο σύστημα".

Το δεύτερο συμπέρασμα από το Νταβός είναι πως η πολιτική δεν έχει στην πραγματικότητα συγκεκριμένες προτάσεις για διέξοδο από την κρίση.

"Το Νταβός έδειξε ότι η παγκόσμια οικονομική ελίτ προχωρά στα τυφλά", σημειώνει η γερμανική εφημερίδα Süddeutsche Zeitung. "Δεν πρόκειται κανείς μας να κερδίσει το μέλλον, εάν το αφήσει στα χέρια των πρωταγωνιστών του σήμερα, οι οποίοι -όπως φαίνεται- δεν έχουν καμία μακροπρόθεσμη στρατηγική".

"Στο συγκεκριμένο, καυτό ζήτημα, πώς θα βγει η παγκόσμια οικονομία από την κρίση επικράτησε αμηχανία", διαπιστώνει και η ελβετική Neue Zürcher Zeitung. "Όποιος ανέμενε μια συγκεκριμένη γραμμή ή συγκεκριμένες προτάσεις προς τους πολιτικούς απογοητεύτηκε. Ακόμη και στα επίκαιρα πολιτικά θέματα, Εγγύς Ανατολή, προστασία κλίματος, φτώχεια, είχε κανείς την εντύπωση ότι από τα ίδια πρόσωπα έπαιρνε τις ίδιες απαντήσεις, άκουγε τα ίδια επιχειρήματα όπως πριν από δύο ή τρία ή τέσσερα χρόνια."

μεταφρασμένο από την Deutsche Welle

Λογοκρισία internet στην σημερινή Κίνα.

Η Κίνα ξεκίνησε τη νέα χρονιά με άλλη μια επίθεση εναντίον του Internet. Μια κυβερνητική υπηρεσία -με το όνομα Κέντρο Διερεύνησης Παράνομων Πληροφοριών στο Internet- προειδοποίησε 19 δημοφιλείς ιστοσελίδες ότι το περιεχόμενό τους παραβιάζει την κοινωνική ηθική και καταστρέφει τη σωματική και πνευματική υγεία της νεολαίας. Ανάμεσα στις ιστοσελίδες αυτές ήταν η Google και η Baidu (το λογότυπό της στη φωτογραφία).

Λίγες ημέρες αργότερα, οι κινεζικές αρχές περιέλαβαν στη «μαύρη λίστα» άλλες 72 ιστοσελίδες, μεταξύ των οποίων το MSN και το MySpace. Η απαίτηση ήταν η ίδια: να ληφθούν μέτρα ώστε να αφαιρεθεί οποιαδήποτε προσβλητική αναφορά.

Στο τέλος της περασμένης εβδομάδες, είχαν αναγκαστεί να κλείσουν 1.250 ιστοσελίδες και είχαν συλληφθεί 41 άτομα. Ανάμεσα στις δικαιολογίες που αναφέρθηκαν για αυτό το κύμα καταστολής ήταν η δημοσίευση τολμηρών φωτογραφιών. Την ίδια ημέρα, όμως, η Λαϊκή Ημερησία -όργανο της κυβέρνησης- δημοσίευσε φωτογραφίες ενός μοντέλου, της Ζανγκ Ζιγί, με μπικίνι στην παραλία. Και η ιστοσελίδα του πρακτορείου Νέα Κίνα δημοσίευσε μια σειρά από σλάιντς με τίτλο «Τα πιο καυτά μωρά της Κίνας».

Oπως αναφέρει το «Newsweek», οι περιορισμοί που επιβάλλουν τα αυταρχικά καθεστώτα με πρόσχημα την πάταξη της πορνογραφίας αποτελούν συχνά προκάλυμμα για την πάταξη της πολιτικής διαφωνίας. Το Ιράν περιέλαβε πρόσφατα διάφορες αντικυβερνητικές ιστοσελίδες σε μια «μαύρη λίστα» με περισσότερες από 100.000 πορνογραφικές ιστοσελίδες. Και μια μελέτη του OpenNetInitiative, ενός ιδρύματος που παρακολουθεί τη λογοκρισία του Διαδικτύου σε ολόκληρο τον κόσμο, διαπίστωσε ότι το Βιετνάμ λογοκρίνει την αντιπολίτευση με πρόσχημα την πάταξη της πορνογραφίας. Η περίπτωση της Κίνας δεν αποτελεί λοιπόν κάτι πρωτότυπο. Και δεν αποτελεί έκπληξη ότι ανάμεσα στα θύματα της καταστολής είναι ο δικτυακός τόπος bullog.cn, που έχει συχνά εξοργίσει τις κινεζικές αρχές με τις αναφορές του σε επίμαχα θέματα όπως οι διαδηλώσεις εναντίον χημικών εργοστασίων.

«Η τεχνολογία που χρησιμοποιείται για τη λογοκρισία της πορνογραφίας χρησιμοποιείται κατά παράδοση στην Κίνα και για τη λογοκρισία της πολιτικής διαφωνίας», επισημαίνει η Ρεμπέκα ΜακΚίνον, ειδικός για το κινεζικό Internet στο πανεπιστήμιο του Χονγκ Κονγκ. Η περίοδος που «ευαίσθητες ιστοσελίδες», όπως εκείνες της Διεθνούς Αμνηστίας και του Παρατηρητηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, επιτρεπόταν να λειτουργούν λόγω των Ολυμπιακών Αγώνων έχει παρέλθει ανεπιστρεπτί.

Το Πεκίνο επεκτείνει τους ελέγχους ενόψει μιας σειράς επετείων. Φέτος συμπληρώνονται 50 χρόνια από την εξέγερση στο Θιβέτ, 20 χρόνια από την αιματοχυσία στην πλατεία Τιεν Ανμέν και 60 χρόνια από την ίδρυση της Λαϊκής Δημοκρατίας της Κίνας. Ένα πιο άμεσο αίτιο της καταστολής ίσως να είναι η Χάρτα 08, μια έκκληση υπέρ των δημοκρατικών ελευθεριών που απηύθυναν αρκετοί κινέζοι διανοούμενοι πριν από μερικές εβδομάδες.

Η σκλήρυνση του Πεκίνου σημειώνεται τη στιγμή που το Διαδίκτυο μετατρέπεται σε ένα αποτελεσματικό εργαλείο για την αποκάλυψη της κυβερνητικής διαφθοράς. Οταν ο Τσου Ζιουγκένγκ, ένας αξιωματούχος από το Νανζίνγκ, εμφανίστηκε σε μια επίσημη φωτογραφία να φορά ένα ρολόι των 15.000 δολαρίων, οι μπλόγκερ αποφάσισαν να κάνουν μια μικρή έρευνα. Και ανακάλυψαν ότι ο Τσου οδηγεί Κάντιλακ και καπνίζει πανάκριβα τσιγάρα. Η δημοσιότητα που έλαβε το ζήτημα ανάγκασε την κυβέρνηση να διατάξει επίσημη έρευνα.

Σε ένα άλλο επεισόδιο, δύο κινέζοι αξιωματούχοι ξέχασαν στο μετρό τις αποδείξεις από μια πολυδάπανη περιοδεία στη Βόρεια Αμερική. Η κατακραυγή που προκλήθηκε από τη δημοσίευση του θέματος στο Internet οδήγησε στην άμεση παύση των αξιωματούχων.

Η κυβέρνηση έχει εκσυγχρονίσει τον τελευταίο καιρό τις μεθόδους εντοπισμού της πολιτικής διαφωνίας. Οι λογοκριτές χρησιμοποιούν ιδιωτικές εταιρείες («επιχειρηματίες της λογοκρισίας») για τον σκοπό αυτό και τις έχουν εξουσιοδοτήσει να διατάζουν τις ιστοσελίδες να αφαιρούν τις «προσβλητικές» πληροφορίες.

από το Newsweek της προηγούμενης εβδομάδας